Hôm nay Thứ 6, Ngày 22 Tháng 9 Năm 2017 - Chào mừng bạn đến với Website Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch tỉnh Tuyên Quang, Địa chỉ: Đường Tân Trào - TP Tuyên Quang, Điện thoại: (027) 6 251 837, Email: Support@tuyenquang.gov.vn Trang chủ Liên hệ Gửi bài cho BBT Đăng nhập

TÌM KIẾM BÀI VIẾT
<Tháng Chín 2017>
HBTNSBC
28293031123
45678910
11121314151617
18192021222324
2526272829301
2345678

[HyperLink11]
[HyperLink11]

BẢO TỒN VÀ PHÁT TRIỂN VĂN HÓA CÁC DÂN TỘC THIỂU SỐ TỈNH TUYÊN QUANG GẮN VỚI PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI
Thứ 5, ngày 31 tháng 8 năm 2017 - 23:11
Tuyên Quang là một tỉnh miền núi nằm ở vùng Đông Bắc, tổng diện tích tự nhiên 5.800 km2. Dân số trên 75 vạn người, trong đó dân tộc thiểu số chiếm 56% dân số toàn tỉnh

TRẦN ĐỨC THẮNG

 

Rước Mẫu Lễ hội Đến Hạ                                                                                       Ảnh: Dương Giang

Tuyên Quang là một tỉnh miền núi nằm ở vùng Đông Bắc, tổng diện tích tự nhiên 5.800 km2. Dân số trên 75 vạn người, trong đó dân tộc thiểu số chiếm 56% dân số toàn tỉnh. Theo số liệu thống kê tỉnh Tuyên Quang có trên 22 dân tộc, tuy nhiên chỉ có một số dân tộc gồm: Tày, Dao (9 ngành), Sán Chay (Cao Lan - Sán Chí), Sán Dìu, Nùng, Mông (3 ngành), Pà Thẻn và nhóm người Thuỷ, cư trú theo cộng đồng. Mỗi dân tộc thiểu số có bản sắc văn hóa truyền thống riêng, được lưu truyền qua bao thế hệ thể hiện qua trang phục, tiếng nói, phong tục tập quán (tang ma, cưới xin, vào nhà mới...), cách ứng xử trong gia đình, cộng đồng, làng bản; tri thức dân gian đặc biệt là các loại hình nghệ thuật, dân ca, dân vũ độc đáo nổi bật, như: Hát Then (dân tộc Tày), hát Sình Ca (dân tộc Cao Lan), hát Soọng Cô (dân tộc Sán Dìu), hát Páo Dung (dân tộc Dao) hát Cỏ Lảu (lảy cỏ), hát Giao duyên; hát Sli, hát Soong hao, hát Sli Giang (dân tộc Nùng); các lễ hội dân gian truyền thống tổ chức vào dịp đầu năm mới như: Lễ hội Lồng Tông, Cầu Mùa, Cầu May (dân tộc Tày), lễ hội Đình (dân tộc Cao Lan); các nghi lễ truyền thống như: Lễ cấp sắc, lễ Tết Nhảy (dân tộc Dao), lễ Cầu Khoăn, Cúng Cốm (dân tộc Tày); lễ Nhảy lửa (dân tộc Pà Thẻn)... Có thể nói di sản văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số tỉnh Tuyên Quang hết sức phong phú và đa dạng về cả giá trị văn hóa vật thể và phi vật thể, các giá trị văn hóa luôn được bảo lưu trao truyền, bổ sung, sáng tạo qua các thế hệ theo chiều hướng tích cực, hòa chung trong “dòng chảy” của cộng đồng văn hóa của các dân tộc Việt Nam.
Trong những năm qua, việc triển khai các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, thông qua các chương trình, đề án nhằm hỗ trợ phát triển kinh tế - xã hội vùng miền núi, đồng bào dân tộc thiểu số đã có những đổi thay đáng kể. Cơ sở hạ tầng từng bước được cải thiện, đời sống vật chất, tinh thần được nâng lên. Công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước tạo điều kiện cho đồng bào có cơ hội tiếp cận với tiến bộ khoa học kỹ thuật, phát triển kinh tế sản xuất, nâng cao đời sống. Ở vùng sâu, vùng xa, đời sống văn hoá tuy còn thấp so với đô thị và đồng bằng, nhưng đã có những cải thiện rõ rệt; công tác giữ gìn, bảo tồn và phát huy tinh hoa văn hoá dân tộc, đặc biệt là văn hoá của các dân tộc thiểu số có bước phát triển mới về quy mô cũng như chiều sâu; chương trình mục tiêu quốc gia về văn hoá đã góp phần quan trọng nâng cao đời sống văn hoá tinh thần, bảo tồn và phát huy giá trị văn hoá truyền thống các dân tộc.
Nhiều dự án về sưu tầm, tư liệu hoá di sản văn hoá được thực hiện, hoàn thành kiểm kê di sản văn hóa phi vật thể trên địa bàn tỉnh đối với 16/26 dân tộc, gồm: Dân tộc Kinh, Tày, Dao, Mông, Sán Chay, Nùng, Sán Dìu, La Chí, Pà Thẻn, Cờ Lao, Ngái, Mường, Giáy, Pu Péo, Hoa, nhóm người Thủy; việc đầu tư xây dựng thiết chế văn hoá vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa trên địa bàn tỉnh được tăng cường, công tác đào tạo đội ngũ những người làm công tác văn hoá ở cơ sở được chú trọng; một số di sản văn hoá của vùng đồng bào các dân tộc thiểu số được tôn vinh, đến năm 2015 có 07 di sản văn hóa phi vật thể đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, gồm: Lễ hội Lồng tông, hát Then của dân tộc Tày; hát Páo dung, Lễ cấp sắc của dân tộc Dao; Kéo co truyền thống của dân tộc Kinh; hát Soọng cô của dân tộc Sán Dìu; hát Sình ca của dân tộc Cao Lan.
Việc tăng cường giao lưu văn mang tính chất vùng miền được chú trọng, Tuyên Quang đã đăng cai tổ chức thành công Ngày hội văn hóa các dân tộc vùng Đông Bắc, Liên hoan nghệ thuật Hát Then - Đàn tính các dân tộc Tày, Nùng, Thái Việt Nam lần thứ V, định kỳ hai năm tổ chức Liên hoan văn hóa các dân tộc toàn tỉnh,… thông qua đó tạo điều kiện để đồng bào các dân tộc thiểu số được giao lưu, học hỏi, tăng cường hiểu biết lẫn nhau, thắt chặt tình đoàn kết các dân tộc, đồng thời với việc làm cho nhiều giá trị văn hoá truyền thống tốt đẹp của các dân tộc tiếp tục được khơi dậy, bảo tồn và phát huy trong đời sống cộng đồng.
Bằng nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa, tỉnh đã triển khai thực hiện một số đề tài khoa học: Nghiên cứu văn hóa truyền thống dân tộc Pà Thẻn, dân tộc Sán Dìu, dân tộc Tày, dân tộc Cao Lan; phục dựng lễ hội Lồng tông của dân tộc Tày, lễ hội đình Minh Cầm của dân tộc Cao Lan...; nghiên cứu, bảo tồn phát huy giá trị di sản Then trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang. Chỉ đạo, hướng dẫn cơ sở thành lập các câu lạc bộ sinh hoạt văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số.
Bên cạnh những kết quả đã đạt được cũng còn nhiều vấn đề cấp bách cần khắc phục, những nhu cầu bức thiết cần phải giải quyết. Trong đó phải kể đến sự mai một nhanh chóng bản sắc văn hóa của các dân tộc thiểu số nói chung, thậm chí có dân tộc (nhóm người Thủy, ngành Dao Coóc Mùn, Coóc Ngáng) không tìm được các nét văn hóa đặc trưng; sự gia tăng khoảng cách giàu - nghèo; mặt trái của kinh tế thị trường tác động sâu rộng đến mọi mặt của đời sống kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Trên địa bàn các dân tộc thiểu số sinh sống tỷ lệ hộ nghèo còn cao, trình độ dân trí thấp; trong đời sống sản xuất, trong ứng xử với môi trường tự nhiên, môi trường xã hội, đồng bào vẫn còn bảo lưu những phong tục tập quán lạc hậu, không còn phù hợp, kìm hãm sự phát triển kinh tế - xã hội.
Các chính sách được thực hiện thông qua những dự án, đề án và chương trình mục tiêu quốc gia chưa thể hiện rõ vai trò và tầm quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội ở vùng các dân tộc thiểu số; ở một số vùng sâu, vùng xa, vùng căn cứ cách mạng, kháng chiến hoạt động văn hoá còn nghèo nàn, sự chênh lệch về hưởng thụ văn hoá so với thành thị còn lớn; đầu tư của Nhà nước cho bảo tồn văn hoá còn thấp và manh mún.
Việc huy động các nguồn vốn khác đầu tư cho văn hoá rất hạn chế do chính sách khuyến khích chưa cụ thể và thiết thực; vai trò của người dân, của cộng đồng chưa được phát huy và đặt đúng vị trí trong việc lập kế hoạch, xây dựng dự án cũng như triển khai, tổ chức quản lý, giám sát các dự án từ cơ sở đối với các dự án nói chung và các chương trình, dự án về văn hoá, ảnh hưởng tới chất lượng việc bảo tồn và phát huy bản sắc văn hoá của các dân tộc thiểu số; đội ngũ cán bộ quản lý và làm công tác văn hoá vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn thiếu, yếu, nhất là đội ngũ cán bộ trẻ, có năng lực là người dân tộc thiểu số. Người có uy tín và các nghệ nhân người dân tộc thiểu số ngày càng ít dần.
Chính sách giáo dục còn chưa quan tâm đầy đủ và chưa có những chính sách, biện pháp hữu hiệu trong việc dạy và học chữ, học tiếng đối với học sinh các dân tộc thiểu số, đây chính là vấn đề quan trọng, then chốt trong việc bảo tồn và phát triển văn hóa của mỗi dân tộc; di sản văn hoá các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh đang đứng trước nhiều thách thức; chưa giải quyết tốt mối quan hệ giữa bảo tồn và phát triển.
Nhiều di sản văn hóa truyền thống của các dân tộc thiểu số chưa được nghiên cứu, đánh giá một cách khoa học. Nghệ thuật diễn xướng, các làng, bản, truyền thống với các giá trị văn hóa tiêu biểu của các dân tộc (kiến trúc, nhà ở, trang phục dân tộc, nghề truyền thống và các món ăn truyền thống, các làn điệu dân ca, dân vũ, lễ hội…) đang đứng trước nguy cơ biến mất theo xu hướng kiên cố hoá, hiện đại hoá hoặc do tác động mặt trái của cơ chế thị trường rất cần phải nhanh chóng được hướng dẫn, hỗ trợ để bảo tồn, phát huy trong cuộc sống đương đại.
Hệ thống các thiết chế và cơ sở vật chất cho hoạt động văn hoá thiếu đồng bộ và hiệu quả sử dụng chưa cao. Việc đưa văn hoá, văn nghệ đến phục vụ đồng bào các dân tộc thiểu số tuy đã có cố gắng nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Ở nhiều nơi vùng sâu, vùng xa còn thiếu các sản phẩm văn hoá, nhất là các sản phẩm văn hoá có nội dung, hình thức phù hợp với trình độ và thị hiếu của đồng bào.
Những bất cập trên xuất phát từ sự nhận thức của các cấp, các ngành về vị trí, vai trò của việc bảo tồn, phát triển văn hóa với đầu tư nâng cao đời sống kinh tế - xã hội ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số chưa thật đầy đủ; đội ngũ cán bộ làm công tác văn hóa ở vùng dân tộc thiểu số chưa đáp ứng được yêu cầu công tác trong tình hình mới; nguồn kinh phí đầu tư¬, bố trí cho lĩnh vực văn hóa nói chung và công tác bảo tồn di sản văn hóa các dân tộc thiểu số còn thấp, đặc biệt là các đề án, dự án đã được Ủy ban nhân dân tỉnh phê duyệt nhưng do điều kiện kinh tế của tỉnh còn nhiều khó khăn nên chưa bố trí nguồn vốn để thực hiện. Việc tuyên truyền, giáo dục và vận động quần chúng tham gia giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc ch¬ưa được tiến hành thường xuyên và sâu rộng đến các thôn, làng và các tầng lớp nhân dân.
Để làm tốt công tác bảo tồn và phát triển văn hóa các dân tộc thiểu số gắn với phát triển kinh tế - xã hội, thiết nghĩ cần phải có sự đầu tư thỏa đáng cho công tác bảo tồn và phát triển các nét văn hóa tiêu biểu, đặc sắc của các dân tộc thiểu số, qua đó góp phần nâng cao đời sống kinh tế, đời sống văn hoá, đồng thời tạo thành các sản phẩm du lịch hấp dẫn, thu hút khách tham quan đến với Tuyên Quang.
Bên cạnh đó phát huy tối đa vai trò chủ thể văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số, để những giá trị văn hóa được tôn vinh, nâng cao ý thức, trách nhiệm của người dân trong việc gìn giữ, trao truyền và phát huy những giá trị văn hóa truyền thông của dân tộc mình.
Triển khai đồng bộ các chương trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào các dân tộc thiểu số, tạo điều kiện để đồng bào các dân tộc thiểu số phát triển kinh tế, giảm nghèo bền vững, mở rộng giao lưu, học hỏi, đồng thời phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, lòng tin tưởng, phấn khởi trong nhân dân các dân tộc, tạo dựng cơ sở vững chắc xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc, làm nền tảng tinh thần, là động lực, nhân tố thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

T.T
 

Lượt xem:   46  views  Bản in

Các tin đã đăng

Xem tin theo ngày  tháng  năm   
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
[HyperLink11]
Nhà hàng Thành Tín
Online: 38
Truy cập: 3.174
Cơ quan chủ quản:  Sở Văn hoá, Thể thao và Du lịch tỉnh Tuyên Quang
Chịu trách nhiệm: Ông Nguyễn Vũ Phan, Q.Giám đốc Sở
Trụ sở:Đường 17/8, Phường Minh Xuân, Thành phố Tuyên Quang. Điện thoại: 02073 822 683
Email
: vanhoattdl@tuyenquang.gov.vn
Design by